Zerzevan Kalesi, Diyarbakır İli Çınar İlçesi sınırlarında, Diyarbakır-Mardin karayolu üzerinde yer almaktadır. Roma’nın doğu sınırındaki önemli bir askeri garnizonu olan kale, yaklaşık 3 bin yıl öncesine, Asur Dönemi’ne (MÖ 882–611) kadar uzanan köklü bir tarihe sahiptir. Pers Dönemi’nde (MÖ 550–331) Kral Yolu üzerinde yer alan bu yerleşim, yol güvenliğini sağlamak amacıyla kullanılmıştır. Alanda yapılan arkeolojik buluntular, yerleşimin Parth (MÖ 140–85), Geç Hellenistik ve Erken Roma dönemlerinde, MÖ 2. yüzyıldan MS 3. yüzyıla kadar kullanıldığını ortaya koymaktadır.
Roma Dönemi’nde, MS 3. yüzyılda Severuslar döneminde (MS 198–235) bugünkü askeri yerleşim inşa edilmiştir. Yerleşime ait surlar ve yapılar, Anastasios I (MS 491–518) ve Justinianos I (MS 527–565) dönemlerinde onarılmış; bazı yapılar ise tamamen yeniden inşa edilerek son haline getirilmiştir. Yerleşim, 639 yılında İslam ordularının bölgeyi fethetmesine kadar kesintisiz olarak kullanılmıştır.
